Wikia


Hydrangea arborescensEdit

Hydrangea arborescens 'Annabelle'
H. arborescens is een slordige struik met opgaande, kruisende, zwakke takken. De Nederlandse naam is boomhortensia. Deze struik kan tot 3 meter hoog worden. De bladeren zijn eirond, met een gezaagde rand en een kort toegespitste top. Aan de onderzijde zijn ze kaal. De bloemen bestaan uit schermtrossen die een doorsnede hebben van 15 cm, met randbloemen die de fertiele of vruchtbare bloemen omgeven. Er bestaan ook planten met grote, witte bollen als bloem, namelijk de 'Annabelle', ook wel bloemkoolhortensia genoemd. Bij deze variëteit verschijnen de bloemen van juni tot september.==

H. arborescens vinden we terug in het oosten van de Verenigde Staten, van Louisiana tot Florida en ten noorden van Iowa. Rond 1736 werd hij in Engeland geïntroduceerd door Peter Collinson. De meeste namen van variëteiten en forma's zijn reeds synoniemen geworden, maar ze verdienen de status van cultivar. Er zijn maar een paar variëteiten die vegetatief vermeerderd worden, waar onder var. acarpa en var. australis'. De verspreidingsgebieden van de ondersoorten zijn nauwelijks met elkaar verbonden.

Deze struik wordt alleen gebruikt als tuinbeplanting. Ze mag jaarlijks gesnoeid worden. Om lange, rechte stelen met grote bloemschermen te verkrijgen, snoei dan jaarlijks voor februari alle takken terug tot op 15 cm boven de grond. Hou je van vele kleine bloemschermen, van boven tot onder als sneeuwballetjes over de plant verspreid, snoei dan niet. Wat echter wel jaarlijks moet gebeuren, is dat ze tijdig moet voorzien worden van voldoende steunmateriaal, omdat bij regen en/of wind de takken en bloemen uiteen vallen. Als de witte bloemkleur heeft plaatsgemaakt voor mosgroen, dan zijn de bollen goed te gebruiken als droogbloem.

De meest bekende van deze groep is de Annabelle, die tot 1,25m hoog kan worden. De bloeiwijzen zijn bijzonder groot en ze hebben geen fertiele bloemen. De bloeiende takken moeten opgebonden worden, omdat ze niet sterk genoeg zijn om bij slecht weer de bloeiwijzen te dragen. Hoewel het helpt om het evenwicht tussen tak en bloem te herstellen door niet te snoeien. 'Annabelle' werd ontdekt in Illinois door J.C. McDaniel. De plant is zeer populair en word in grote aantallen vermeerderd.

Hydrangea asperaEdit

Hydrangea aspera
Deze soort is meestal een struik die maximum 3 meter hoog word, soms oven breed of iets smaller. Aan één plant kunnen de bladeren verschillende vormen hebben, waardoor het moeilijk is om haar met zekerheid te benoemen. De bladeren zijn breed, lancetvormig, 5 tot 15 cm lang en hebben een kort toegespitste top. De bloeiwijzen zijn schotelvormig met ongeveer 10 randbloemen rond de fertiele bloemen.

Een merkwaardig kenmerk van de aspera is dat de bloemen niet reageren op de zuurtegraad van de grond : blauwe vormen blijven blauw op kalkrijke grond, rode en roze vormen behouden hun kleur op zure grond. De echte H. aspera wordt vaak aangetroffen onder een andere naam. Hij wordt ook wel eens H. villosa genoemd of H. aspera var. villosa. Het verspreidingsgebied is groot : het oostelijk gedeelte van de Himalaya, Midden- en Oost-China, Taiwan, de Filipijnen en Indonesië.

Deze struik is winterhard en te herkennen aan zijn behaarde twijgen en stengels. Ze wordt alleen gebruikt als tuinbeplanting. De bloemen zijn te bewonderen van juli tot augustus.

H. aspera groeit bij voorkeur in de schaduw van bomen. De randbloeiende bloemschermen zijn wit of roze met een wit, roze of violet centrum van fertiele bloemen. Ze zijn inheems in een aantal Aziatische landen met zeer verschillende groeiomstandigheden, vandaar dat er een grote variatie is binnen de soortgroep.

Hydrangea heteromallaEdit

Hydrangea heteromalla
H. heteromalla is een grote struik tot middelgrote boom, vaak met een schilferende bast. Ze komt voor in het midden en westen en in de provincie Yunnan in China, en in Vietnam. Het blad kan tot 20 cm groot worden, is ovaal-lancetvormig met een lange punt. De bovenzijde is glad en de onderzijde zacht behaard. De bladrand is meestal gezaagd, de stelen meestal rood. De bloeiwijzen hebben een doorsnede van 15 cm. De randbloemen zijn wit, roze of roodachtig van kleur. Deze bloem, die in juli verschijnt, wordt ook wel lacecap genoemd, dit is een platte bloemschijf met rondom rond steriele of onvruchtbare randbloemen, en in het midden bevinden zich fertiele of vruchtbare bloemen. De bloemkleur is eerst oranjeachtig roze, maar verkleurt later naar warm bruinoranje. De blaadjes van de steriele randbloemen zijn langgerekt, in verhouding met die van andere Hydrangea's.

De eerste cultivar 'Bretschneideri' werd in 1881 naar Europa gebracht. De plant ontstond uit zaad dat Dr. Bretschneider verzamelde in de bergen rond Peking. De bloemen zijn lilawit.

H. heteromalla is een verwante van de pluimhortensia. In 1821 werd hij ontdekt in de Himalaya.

Hydrangea hirtaEdit

Hydrangea hirta2
H. hirta is een bescheiden struik die anderhalve meter hoog wordt. De takken zijn groen of donkerrood. De bladranden zijn gezaagd en staan op donkere stelen. De bloeiwijzen zijn klein en bezitten zelden randbloemen. Zijn er toch randbloemen te zien, dan zijn deze rozeachtig wit.

Van deze soort worden minimum 3 klonen gekweekt. De soort zelf wordt amper gebruikt en wordt zelden teruggevonden in de tuin.

Deze hortensia is endemisch in Honshu, Japan, Okinawa en de Ryukyu-eilanden. Ze wordt beschouwd als een Aziatische tegenhanger van de Amerikaanse H. arborescens. De Japanse naam is 'Ko ajisai'.

Hydrangea integrifoliaEdit

Hydrangea integrifolia
H. integrifolia is een houtige klimplant met takken die overdekt zijn met rode haartjes. De groenblijvende bladeren zijn ovaalvormig, 5 tot 18 cm lang en 3 tot 9 cm breed. De randen zijn gaaf tot licht getand. Aan de bovenkant bevinden zich geen haartjes, aan de onderzijde zijn soms hier en daar ruwe haartjes te zien.

De bloeiwijzen zijn klein en wit, de steriele bloemen hebben 1 of 2 kelkblaadjes.

Deze soort komt voor in de berggebieden van Taiwan, boven de 1500 meter en in de Filippijnen.




Hydrangea involucrataEdit

Hydrangea involucrata
H. involucrata is een kleine struik die meestal niet hoger wordt dan 1 meter. De bladeren zijn lancetvormig, 15 cm lang en ze eindigen in een scherpe punt. De bovenkant is bedekt met grijsachtige, fijne, borstelige haartjes.

De bloemen zijn zeer opvallend, ze zijn omgeven door rondachtige schutbladen, waardoor ze de indruk geven van een ronde, gesloten, stevige knop. De schermtrossen verschijnen van augustus tot september en bestaan uit witte bloemen met 4 of 5 kelkblaadjes. De fertiele bloemen zijn blauwachtig.

Een mooie vorm is de cultivar 'Hortensis', afkomstig uit Japan, die voor het eerst benoemd werd in 1867, maar pas in Europa ingevoerd werd vanaf 1906. Haar steriele bloemen zijn dubbel en romig abrikoosachtig roze. Deze cultivar is zeer geschikt voor een beschutte plaats vooraan in de border in stadstuinen. Ze verdraagt geen volle zon. Ze vraagt wel extra veel zorg en is gevoelig voor zachte winters.

H. involucrata is inheems in Japan en werd naar Europa geïmporteerd door Von Siebold. De Japanse naar is 'Tama ajisai'.

Hydrangea luteovenosaEdit

Hydrangea luteovenosa
H. luteovenosa is afkomstig uit Zuid-Japan en wordt door sommige botanici als een afwijkende vorm van H. scandens gezien. Het is een halfliggende of klimmende plant met zeer dunne, zwakke stengels. De soortnaam komt van de bladeren die gele nerven of vlekken vertonen. De bladeren zijn maar 2,5 cm groot, wat zeer klein is in vergelijking met de meeste andere soorten. De bloempluimen bezitten enkele steriele witte bloemen en zijn amper 10 cm breed.

In cultuur is deze soort zeer zeldzaam.

Hydrangea macrophyllaEdit

'Taube'

lacecap ('Taube')

DSCN0739

bol

De naam Hydrangea macrophylla dekt een grote groep van verschillende tuinvormen. Een groot aantal hiervan zijn afkomstig uit kruisingen tussen H. macrophylla en H. aspera. De planten uit de hoofdgroep zijn deze met bolle bloemen, een kleinere groep zijn de lacecaps. H. macrophylla is het meest bekend van alle Hydrangea's. Ze worden gebruikt als potplant, maar worden ook als kamerplant aangeboden. De hoogte kan variëren tot 1,5 meter. Ze werden door Philibert Commerson in 1767 gevonden in China en door Vol Siebold geïmporteerd in Japan. H. macrophylla wordt beschouwd als één van de belangrijkste voorouders van het huidige sortiment hortensia geschikt als potplant. Door selectie en veredeling is er nogal wat veranderd aan de bloeiwijze. De afzonderlijke bloemen werden duidelijk groter, waarbij meer steriele bloemen zijn ontstaan. Door kruisingen zijn nieuwigheden tot stand gekomen. In 1790 werden ze door Sir Joseph Banks ingevoerd in Engeland.

Binnen het geslacht is de macrophylla de kleurrijkste soort. De bolvormige bloemen zijn de bekendste en komen het meest voor. Ze zijn te verkrijgen in het rood, roze, wit en blauw. Alle blauwe hortensia's zijn van nature roze.

De bloemen verschijnen in de nawinter en in de voorjaarsmaanden. Er zijn 3 vormen te onderscheiden :

1) bolvormige : enkele goede variëteiten zijn 'Homigo' (blauw of roze), 'Hobergine' (paars of rood), 'Hopaline' (heel zacht roze of opaalblauw) en 'Holibel' (wit).

2) tellers : ook wel randbloeiers of lacecaps genoemd. Deze worden gekenmerkt door hun platte, schijfvormige bloemscherm. Rond het middengebied van fertiele bloemen bevinden zich aan de rand van het scherm een krans van grote steriele bloemen. Dit zijn de lokbloemen, die onvruchtbaar zijn en ervoor zorgen dat de insecten naar de bloem komen, om de fertiele of vruchtbare bloemen te bestuiven. Evenals de bolvormige zijn ze te verkrijgen in het rood, roze, blauw en wit. Een prachtige teller is de 'Vuurwerk' hortensia, met dubbelbloemige randbloemen, die er als een sterretje uitzien.

3) seringbloemigen : de seringbloemige hortensia werd in 1992 als kamerplant geïntroduceerd in Europa door Koos en Wilko Hofstede. Ze is minder winterhard dan de gemiddelde macrophylla, waardoor ze na een strenge winter wel eens te weinig bloemen produceert. In zure grond krijgen de bloemen allerlei violette tot blauwe tinten. In kalkrijke grond worden ze roze. Haar naam heeft ze te danken aan het feit dat de bloemen op die van de seringen lijken. De botanische naam van de seringbloemige hortensia is H. macrophylla 'Uzu', maar er wordt echter vaak gebruik gemaakt van de onjuiste rasnaam 'Ayesha'.

Hortensia Groep

De Hortensia Groep is bekend als bolbloemige hortensia's, omdat ze van cultivars wordt gekenmerkt door grote, ronde bloeiwijzen van steriele bloemen.

Lacecap Groep

De schermbloemige hortensia's hebben dezelfde algemene eigenschappen als de bolbloemigen, maar ze verschillen in vorm en samenstelling van de bloeiwijzen. De planten uit de Lacecap Groep bezitten platte, schermbloemige bloeiwijzen van kleine fertiele bloemen die omgeven zijn door een rand van grote steriele lokbloemen. Deze lokbloemen kunnen ook verspreid zitten tussen de fertiele bloemen of een dubbele of onregelmatige kring vormen.

Hydrangea macrophylla 'Merveille Sanguine'Edit

DSCN0822
H. macrophylla 'Merveille Sanguine' is een mutatie van H. macrophylla 'Merveille', die 10 jaar later ontstond. De plant heeft stevige takken en de bladeren zijn donkerder en echt kastanjebruin. Ze verkleuren begin najaar naar glanzend karmozijnrood. De bloemen zijn bloedrood en bevinden zich in middelgrote schermtrossen.

De handelsnaam van deze soort is 'Brunette'. Ze werd in 1939, in Frankrijk gewonnen door Henri Cayeux.

De Nederlandse naam is boerenhortensia. Synoniem H. macrophylla 'Sanguinea'. Ze is goed winterhard (tot -23,3°C) en bladverliezend. De bloemknop en het jonge blad zijn licht gevoelig voor nachtvorst. Je kunt ze in elke goede tuingrond planten, maar niet in de volle zon. Zorg ervoor dat ze in de zomer zeker niet uitdrogen. De hoogte varieert van 1,20m tot 1,50m. De bloemen verschijnen van juli tot september.

Hydrangea paniculataEdit

IMG 0511
H. paniculata heeft als Nederlandse naam pluimhortensia. Het is een grote struik of kleine boom die tot 7 meter hoog kan worden. De takken zijn fijnbehaard. De bladeren zijn tegenoverstaand of 3-tallig, vaak aan jonge planten, ze worden 5 tot 15 cm lang en 3 tot 8 cm breed. De bloeiwijze bestaat uit piramidevormige, samengestelde trossen of pluimen, die tot 25 cm lang kunnen zijn. De pluimen zijn wit of crèmewit gekleurd. Deze soort onderscheid zich van de andere door zijn kegelvormige bloemen. Alleen de H. quercifolia heeft ongeveer vergelijkende bloemen, maar het blad is anders.

De paniculata is nauw verwant aan de heteromalla. In het verspreidingsgebied zijn de planten uniform en ze komen voor in gemengde bossen, in verschillende provincies van Zuid-Oost China, Japan, Hokkaido, en op het Russische eiland Sachalin. Ze werden ook aangetroffen in Taiwan. De echte soort wordt zelden gekweekt. De Japanse naam is 'Nori Utsugi'.

In de volksmond wordt zij ook wel 'schapekop' genoemd. Ze mag in de volle zon staan, maar zorg ervoor dat ze altijd voldoende water krijgt. De bloemtrossen variëren van ongevuld met steriele bloemen ('Kyushu') tot zeer gevuld ('Grandiflora'), waardoor het uiterlijk erg verschilt. Rassen met gevuldere trossen zijn het meest geliefd en ook het mooist om te drogen. H. paniculata is winterhard en geschikt voor vochthoudende gronden. Ze mag jaarlijks gesnoeid worden (van november tot en met maart, tot ongeveer 5 cm boven de plaats waar de laatste keer gesnoeid is), maar het hoeft niet. Als je niet snoeit, worden er meer, maar kleinere pluimen gevormd. Ze wordt enkel gebruikt als tuinbeplanting.

Hydrangea petiolarisEdit

Hydrangea petiolaris
Hydrangea petiolaris heeft lange, slappe twijgen, die voorzien zijn van luchtwortels. Deze soort is geschikt voor plaatsen waar veel schaduw aanwezig is. Ze wordt alleen maar gebruikt als tuinbeplantding. De naam werd afgeleid uit het Latijn, Petiolus is een verkleinwoord van pes (pedis), wat bladsteel betekent. Petiolaris betekent dus 'met goed ontwikkelde bladsteel'. Haar Nederlandse naam is klimhortensia. De volledige naam is Hydrangea anomala subsp. petiolaris, maar meestal wordt Hydrangea petiolaris gebruikt. Ze groeit over schuttingen en muren, met haar donkergroene blaadjes en bloeit vroeg in het seizoen met grote, randbloeiende bloemschermen. Aan de rand zijn relatief weinig witte bloemen te zien, de fertiele bloemen zijn geel. Nadat ze uitgeplant word, kan het enkele jaren duren voor ze gaat bloeien. Als er na 3 à 4 jaar nóg geen bloem te zien is, laat de plant dan 'schrikken' : met een spade dicht bij de struik rondsteken, zodat je een flink deel van de wortels afsteekt. Hierdoor raakt de plant in 'droogtestress', wat de bloemknopaanleg sterk bevordert. Dit doe je het best op het einde van augustus, dan is het wat minder heet en het klimaat is vochtiger. Snoei niet, haal enkel de ongewenste takken weg.

De plant is endemisch in West-China, waar George Forrest haar vond. Ze is ook te vinden in Assam, Sikkim en Nepal. De planten uit Sikkim hebben groenblijvende bladeren. Wynn-Jones verzamelde daar zaad. De bladeren hebben een dunne structuur en worden in de winter paars. Wilson stuurde planten met grotere bloeiwijzen naar Engeland.

Hydrangea quercifoliaEdit

Hydrangea quercifolia
Hydrangea quercifolia is te herkennen aan haar bladeren die in de herfst verkleuren naar rood-bruin, en die tot ver in de winter aan de plant blijven. Ze hebben de vorm van een eikenblad, waaraan de plant haar naam te danken heeft. Al de cultivars hebben roomwitte bloempluimen. Deze variëren van ongevuld met steriele bloemen (H. quercifolia), tot zeer gevuld (H. quercifolia 'Harmony'). Snoeien wordt niet aangeraden omdat anders de bloemknoppen voor het volgende jaar weggeknipt worden. De bloempluimen zijn te bewonderen vanaf het midden van de zomer tot het midden van het najaar. De steriele bloemen verkleuren naar lichtroze en violet.

Een quercifolia heeft weinig takken. De jonge takken zijn viltig en roodbruin. De bladeren zijn fluwelig zacht, dit in tegenstelling tot het blad van een eik, dat harder en meer als perkament aanvoelt. Ze zijn sterk gelobd, en kunnen een doorsnede van 25 cm, een lengte van 15 cm en een breedte van 6 tot 8 cm bereiken. De bovenkant is vrijqel kaal, de onderkant viltig. De struik doet het goed in de volle zon.

Omdat de struik zich vermeerdert met worteluitlopers, kan de breedte variëren. Hou hier dus zeker rekening met een breedte tot 3 meter. Deze uitlopers vormen wel een nadeel. Steek ze regelmatig af om de struik binnen een beperkte breedte te houden. De afgestoken uitlopers kan je opnieuw planten, op een plaats in de halfschaduw of getemperd (zon)licht, in voedzame, humusrijke grond. Aan het begin van het voorjaar worden de stengels afgeknipt tot tegen de grond. Nieuwe stengels krijgen dan weer mooie bladen, een rijke bloei en een prachtige herfstkleur.

H. quercifolia werd gevonden in Alabama, Georgia en Florida. Ze werd in 1803 geïntroduceerd in Engeland, maar maakte nooit de verwachte opgang. In België kent ze amper een tiental jaren van groeiende populariteit. In gunstige omstandigheden kan ze een hoogte en breedte van 4 meter bereiken, wat helaas te groot is voor de meeste tuinen. Gelukkig bestaan er cultivars die wat minder groot worden, maar even populair zijn, 'Snow Flake', door Martha Aldridge gewonnen in de Snow Flake Nurseries in Alabama. Deze variëteit heeft dubbele steriele bloemen en zware tuilen. 'Snow Queen', ontdekt door de Amerikaan Bill Flemer, heeft stevige takken en een zeer mooie herfstverkleuring. De bloemen geuren naar honing. Een kleinere vorm en dus zeer geschikt voor kleinere tuinen is 'Sikes Dwarf', ontstaan in de Louisiana Nursery. Zij bezit regelmatige, brede kegelvormige tuilen, die 30 cm lang en 15 cm breed kunnen worden, met grote beige, steriele bloemen. De bloem verschijnt iets later, vanaf eind juli.

Enkele cultivars :

'Alice' (grote struik, tot 3 meter hog, met diep gelobde bladeren)

'Alison' (grote struik met mooi donkergroen blad en een mooie herfstkleur)

'Applause' (rijkbloeiende struik)

'Back Porch' (vroegbloeiende struik)

'Brido' (slordige struik voor een beschutte plaats)

'Burgundy' (heeft een mooie herfstkleur)

'Camelot' (mooie herfstkleur)

'Cloud Nine'

'Emerald Lake'

'Flemygea'

'Gloster'

'Harmony' (heeft ronde bloemhoofden zoals H. arborescens 'Annabelle')

'Joe Mc Daniel'

'John Wayne'

'Late Hand'

'Luverna pink'

'Marshall'

'Patio Pink'

'Pee Wee'

'Picnic Hill

'Roanoke'

'Sike's Dwarf' (wordt maar 75 cm hoog)

'Snow Giant' (sterk groeiende struik die tot 3 meter hoog kan worden)

'Snow Queen' (de bloemen staan in pluimvormen en verschijnen van juli tot september)

'Snowflake' (dubbelbloemig, mooie struik)

'Tennessee'

'Wade Mahlke'

Hydrangea sargentianaEdit

Hydrangea aspera subsp sargentiana
Deze grof groeiende struik kan tot 4 meter hoog worden. Ze bezit witte, randbloeiende bloeischermen, staande op sterk behaarde stengels, met een violet centrum van fertiele bloemen.

De bladeren zijn groot, grijsgroen gekleurd en dicht behaard. Hydrangea sargentiana is vooral geschikt voor grote tuinen.


Hydrangea serrataEdit

Hydrangea-blue-bird

Hydrangea serrata 'Blue Bird'

Net zoals H. macrophylla is H. serrata nogal kleurrijk : allerlei roze tinten zijn beschikbaar, waarvan er een aantal blauwviolet gekleurd kunnen worden. Ook verkrijgbaar in het wit. Het verschil met de macrophylla is dat de serrata over het algemeen meer en dunnere takken en bloemschermen produceert. De bloemen zijn niet zo zwaar en opvallend aanwezig als die van de macrophylla types. Meestal zijn ze wat beter bestand tegen een late nachtvorst in het voorjaar en tegen de zon. Enkele variëteiten krijgen in de zomer een rood- tot paarsachtige gloed over het blad. Ze kan 1 tot anderhalve meter hoog worden. De meeste serrata's zijn randbloeiend. Het blad is eirond tot licht lancetvormig. De rand is roodachtig, meestal gezaagd, zelden gaafrandig. De echte soort wordt zelden gekweekt, maar er zijn vele cultivars te verkrijgen. Deze bestaan al zeer lang en hebben zich mogelijk gekruist met andere cultivars.

H. serrata wordt al zeer lang gekweekt en vooral de Japanse cultivars zijn bekend. Slechts enkele zijn gekruist met H. macrophylla.

Bekende variëtieten zijn 'Preciosa' (bolvormig), 'Blue Deckle' en Beni-gaku'.

Ad blocker interference detected!


Wikia is a free-to-use site that makes money from advertising. We have a modified experience for viewers using ad blockers

Wikia is not accessible if you’ve made further modifications. Remove the custom ad blocker rule(s) and the page will load as expected.